Audi şassisində Mercedes klonu: Geely markası nədən başladı
Çin avtomobil nəhənginin tarixini başladan ilk model
Çin avtomobil sənayesinin bugünkü nəhənglərindən biri olan Geely-nin başlanğıcı olduqca qeyri-adi və bir qədər də qəribə olub. Bu gün Geely konserni dünyanın ən iri avtomobil istehsalçılarından biri sayılır. Miqyasları anlamaq üçün sadə bir fakt kifayətdir: Renault bu yaxınlarda Filante adlı yeni krossoverini təqdim etdi və model Geely CMA platforması üzərində qurulub.
Hazırda Volvo, Polestar, Lotus, Zeekr, Lynk & Co, eləcə də Daimler-in bir hissəsi Geely-yə məxsusdur. Belə bir nəhəngin vaxtilə Mercedes-Benz E-Class W210-un uğursuz parodiyasını yaratdığını təsəvvür etmək çətindir. Amma Çində ilk özəl avtomobil şirkətinin yolu məhz bu qəribə avtomobillə başlayıb. Təəssüf ki (ya da xoşbəxtlikdən), zaman bu maşına rəhm etməyib.
Mercedes sevgisi ilə başlayan yol
Geely-nin qurucusu Li Şufu bütün həyatını kommunist ölkədə keçirsə də, gənc yaşlarından etibarən əsasən xarici avtomobillərə maraq göstərib. O dövrdə Çində uğurun simvolu Mercedes-Benz sayıldığından, gələcək milyarder də bu avtomobillərə xüsusi simpatiya bəsləyirdi.
Mercedes-lər eleqant, nüfuzlu görünüşü ilə ÇXR yollarındakı digər avtomobillərdən kəskin fərqlənirdi. Həmin illərdə Çində buna bənzər maşınlar istehsal olunmurdu. Yalnız hökumət üçün buraxılan Hongqi limuzinləri vardı ki, onlar da sovet **GAZ-21 “Volqa”**sını xatırladırdı. Li Şufu bu boşluğu doldurmağa qərar verdi və Mercedes qədər yaxşı avtomobil yaratmaq xəyalı qurdu. Üstəlik, 1990-cı illərin əvvəllərində bu riski almaq üçün kifayət qədər maliyyə imkanı da var idi.
Fotoqrafdan milyonçuya
Li Şufu 1982-ci ildə universiteti bitirdikdən sonra fotoaparat alaraq turistlər üçün fotoqraf kimi çalışmağa başladı. İşlər o qədər uğurlu getdi ki, bir neçə ay sonra öz fotosalonunu açdı. Qısa müddətdə sərmayə geri qayıtdı və biznes ciddi gəlir gətirməyə başladı. 1980-ci illərin ortalarında Li artıq milyonçu idi.
1984-cü ildə o, ilk iri biznesini – Zhejiang Huangvan Shiqu Refrigerator Company adlı soyuducu və soyutma avadanlıqları istehsal edən şirkəti qurdu. Lakin 1989-cu ildə hökumət yeni lisenziyalaşdırma qaydaları tətbiq etdi və özəl şirkətlərin soyuducu istehsalını faktiki olaraq qadağan etdi. Beləliklə, Li Şufu məcburən bu sahəni tərk etdi və alüminium, maqnezium və digər metallardan tikinti materialları istehsalına başladı.
Avtomobil arzusu və ilk ciddi cəhd
Buna baxmayaraq, Mercedes-ə rəqib ola biləcək Çin istehsalı avtomobil yaratmaq arzusu sönmədi. 1990-cı illərin əvvəlində Li Şufu avtomobil istehsalına başlamaq istədi, lakin yenə də lisenziya maneəsi ilə üzləşdi. Dövlət, soyuducu və metal profillər istehsal etmiş şirkətə avtomobil lisenziyası verməyə hazır deyildi.
Çıxış yolu olaraq 1992-ci ildə Geely brendi altında skuter istehsalına başlandı. Bu işdə əsas tərəfdaş isə Honda oldu.
Number 01 – Audi şassisində Mercedes görünüşü
Geely-nin ilk avtomobili üzərində işlər motosiklet zavodunda gizli şəkildə aparıldı və 1996-cı ildə başa çatdı. İlham mənbəyi isə 1995-ci ildə təqdim olunan Mercedes-Benz E-Class idi.
Çin istehsalçılarının o dövrdə tez-tez etdiyi üsul tətbiq olundu: Çində məşhur olan bir avtomobilin şassisi götürüldü və üzərinə Avropa üslubunu xatırladan yeni ban “geyindirildi”. Nəticə isə olduqca qəribə alındı: qısa təkər bazası, həddindən artıq uzun ön çıxıntı və arkalarda itib-batan kiçik təkərlər.
Məlum oldu ki, Number 01 adlanan bu modelin şassisi Hongqi CA7220-dan götürülüb. Bu avtomobil isə əslində Audi 100 (C3)-ün Çində istehsal olunan versiyası idi. Ön və arxa alt çərçivələr, salon və ehtimal ki, mühərrik də Audi-dən miras qalmışdı. Kuzov panelləri isə Geely tərəfindən polad və şüşəplastikdən hazırlanmışdı. Təhlükəsizlik barədə isə danışmağa dəyməz – deformasiya zonaları ümumiyyətlə hesablanmamışdı.
Seriyaya çıxmayan, amma tarix yazan model
Tam mənada E-Class “kopiyası” olmasına baxmayaraq, Li Şufu bu avtomobillə fəxr edirdi və bir müddət onu şəxsi nəqliyyat vasitəsi kimi istifadə edirdi. Lakin model heç vaxt seriya istehsalına buraxılmadı. Buna baxmayaraq, gələcək Geely avtomobillərinin üslub istiqamətini məhz bu model müəyyən etdi.
Məsələn, Geely-nin ilk seriyalı avtomobili olan Haoqing (Daihatsu Charade bazasında) ön hissəsi ilə Mercedes C-Class W202-ni xatırladırdı.
Daha sonralar istehsal edilən Geely CK isə S-Class W220-a bənzədilmişdir hətta buna görə tənqid olunurdu.
Number 01 sonuncu dəfə 2009-cu ildə görüldü və o vaxt avtomobil acınacaqlı vəziyyətdə idi: hər yerdə paslanma, qapılar və radiator barmaqlığı yox idi. Sonrakı taleyi naməlumdur – bəziləri presə verildiyini, digərləri isə Geely anbarlarında saxlanıldığını və gələcəkdə muzey eksponatı olacağını deyir. Amma bir şey dəqiqdir: Geely-nin avtomobil tarixi məhz bu qəribə maşınla başladı.
Autoblog.Az – Rəqəmsal avtomobil dərgisi!
